Aby było to możliwe rozpoczęto aplikowanie o środki zewnętrzne, dzięki którym realne stało się wdrożenie wielu przedsięwzięć infrastrukturalnych oraz tzw. działań "miękkich". W latach 2019 - 2025 łączna kwota zdobytych dotacji osiągnęła poziom niemal ćwierć miliarda złotych i wyniosła 226.450.967 zł. Warto zauważyć, iż suma ta stanowi niemal równowartość 2 budżetów Gminy Bielawa z 2018 r., który zamknął się kwotą 126.244.508 zł.
Co ważne środki zewnętrzne pozwoliły na realizację szeregu zadań inwestycyjnych, dzięki którym zaczęto zmieniać smutną dotychczas, bielawską rzeczywistość. W ciągu ostatnich 7 lat łączne nakłady majątkowe osiągnęły rekordowy poziom 273.337.577 zł. Warunkiem niemal wszystkich programów pomocowych, zarówno krajowych, jak i finansowanych z budżetu Unii Europejskiej, jest zapewnienie przez beneficjenta tzw. wkładu własnego. Z racji swojego ubóstwa, spowodowanego upadkiem zakładów Bielbaw i Bieltex, Gmina Bielawa aby zabezpieczyć wkład własny odbwielu lat emituje kolejne obligacje.
W efekcie łączna kwota zadłużenia wzrosła z poziomu 43.368.918 zł w 2018 r. do 78.572.966 zł w 2025 r. tj. o 35.204.048 zł. Zwrócić należy jednak uwagę, iż realizowany wielowątkowo program restrukturyzacji Gminy oraz wysoka skuteczność w zdobywaniu środków zewnętrznych pozwoliły na zwiększenie w ciągu minionych 7 lat dochodów budżetowych z kwoty 126.244.508 zł w 2018 r. do 234.192.918 zł. w roku 2025.
W efekcie prosty wskaźnik zadłużenia tj. iloraz łącznej kwoty zadłużenia do dochodów ogółem, obniżył się z 34,4 % w 2018 r. do 33,6 % na koniec 2025 r. Należy również zauważyć, iż zwiększenie w ciągu minionej siedmiolatki zadłużenia Gminy o 35.204.048 zł, umożliwiło realizację wielu projektów o łącznej wartości 273.337.577 zł. Oznacza to, że środki własne, pochodzące z emisji obligacji, stanowiły zaledwie 12,9 % nakładów ogółem, zaś środki zewnętrzne pozwoliły na sfinansowanie aż 87,1 % wszystkich zadań majątkowych. Inaczej mówiąc 1 pożyczona złotówka pozwala "ściągnąć" do Bielawy kolejne 9 zł ze źródeł zewnętrznych.
Co ciekawe, w 2025 r. pojawiła się nowa szansa dla jednostek samorządu terytorialnego, dzięki której można było złożyć wniosek o przyznanie preferencyjnej pożyczki wspierającej zieloną transformację miast. Źródłem jej finansowana jest z budżetu Unii Europejskiej w ramach Krajowego Programu Odbudowy. Dlatego też w marcu ubiegłego roku Gmina Bielawa złożyła aż 3 takie wnioski dotyczące:
- rewitalizacji przestrzeni miejskiej poprzez budowę i przebudowę ścieżek rowerowych, chodników oraz zwiększenia zazielenienia dla polepszenia warunków życia mieszkańców oraz zwiększenia aktywnej mobilności - na kwotę 4.414.512,12 zł (oprocentowanie 0,0 %, możliwość umorzenia 5 %)
- budowy i przebudowy instalacji wodociągowych i kanalizacyjnych mających na celu adaptację do zmian klimatu oraz poprawę obiegu wody na obszarze Gminy - na kwotę 8.043.877,08 zł (oprocentowanie 1,0 %)
- energooszczędnego oświetlenia ulicznego - na kwotę 3.032.669,95 zł (oprocentowanie 1,0 %)
Wyżej wymienione wnioski dotyczyły aż 19 przedsięwzięć inwestycyjnych, zrealizowanych w latach 2020 - 2024, w których oprócz środków zewnętrznych zaangażowane były takaże środki własne, pochodzące z emisji obligacji. Po niemal 12 miesiącach bardzo złożonej i trudnej procedury oceny wniosku, realizowanej przez Bank Gospodarstwa Krajowego, który pełni rolę Instytucji Wdrażającej, 27.III.2026 r. podpisane zostały 3 umowy pożyczki, dzięki którym Gmina pozyskała łączną kwotę 15.491.059,15 zł.
Średni ważony koszt obsługi tego zadłużenia wyniesie 0,72 % i wygeneruje odsetki w łącznej kwocie 2.216.588 zł. Zarówno kapitał, jak i odsetki będą spłacane przez 20 lat. Ponadto 5 % pożyczki, dotyczącej rewitalizacji przestrzeni miejskiej, zostanie umorzone, co pozwoli na redukcję zadłużenia Bielawy o 220.726 zł. Pozyskane i bardzo korzystnie oprocentowane środki pochodzące z ww. pożyczek, przeznaczone zostaną na wykup 13 serii obligacji komunalnych, które pozwoliły na wdrożenie wspomnianych wcześniej 19 zadań inwestycyjnych. Łączna kwota transakcji wyniesie 15.500.000 zł.
Biorąc pod uwagę fakt, iż średnie ważone oprocentowanie bielawskich papierów dłużnych wynosi 4,64 %, to łączny koszt odsetek z ich tytułu, w skali roku wynosi 719.155 zł, a w ciągu 20 lat wyniósłby 14.383.100 zł. Można więc stwierdzić, że przy założeniu ceteris paribus, Gmina Bielawa, dzięki preferencyjnym pożyczkom z Unii Europejskiej, zredukuje koszty obsługi swojego długu aż o 12.387.238 zł (umorzenie oraz niższe koszty oprocentowania). To z pewnością nie ostatnia możliwość pozyskania zewnętrznego źródła finansowania dla działań bielawskiego samorządu. Nieustanne monitorowanie różnych programów pomocowych oraz sprawny i dobrze przygotowany zespół pracowników, dają wysokie prawdopodobieństwo, iż kolejne dotacje zasilą budżet Gminy jeszcze w tym roku.
87,1% - środki zewnętrzne - kolor zielony
12,9% - przyrost zadłużenia - przyrost zadłużenia - kolor żółty